چاپ
دسته: کشور
بازدید: 135

آمارهای موجود حاکی از آن بود که ایرانیان سالانه حدود 8.1 میلیارد دلار پوشاک مصرف می کنند که نزدیک به 30 درصد آن یعنی 2.6 میلیارد دلار آن قاچاق است.

به گزارش نیلکوه به نقل از تیتریک، رهبر معظم انقلاب در پیام نوروزی خود به رسم سال های گذشته سال جدید را سال «جهش تولید» نامگذاری کردند و خطاب به مسئولان کشور فرمودند؛ «جوری عمل کنید که با جهش تولید تغییری محسوس در زندگی مردم به وجود آید».

ایشان لازمۀ رسیدن به جهش تولید را «کار ده برابری» دانستند و فرمودند برغم مسائل و مشکلات اقتصادی «نقش تولید بی همتا است و با راه افتادن تولید و استفاده از بازار فروش هشتاد میلیونی در داخل... مشکلات اقتصادی قطعاً پایان می یابد و تحریم ها به نفع کشور تمام خواهد شد».

به همین دلیل و با توجه به سفارش رهبر معظم انقلاب بر آن شدیم تا با یک سلسه گزارشاتی اهمیت رونق و جهش تولید در بخش های مختلف اقتصادی را بررسی و راهکارهای برآمده از نظرات کارشناسان و متولیان حوزه های مختلف اقتصادی برای تحقق این امر ارائه دهیم و در گزارش فعلی قصد داریم صنعت پوشاک را بررسی نماییم.

وضعیت فعلی صنعت پوشاک کشور

صنعت پوشاک کشورمان سالهاست که طعم تلخ واردات بی رویه را چه از مبادی رسمی و چه به صورت قاچاق می چشد، به همین دلیل بسیاری از تولیدکنندگان و فعالان این صنف علاوه بر این که عطا حضور در بازارهای جهانی و صادرات محصولاتشان را به لقایش بخشیده اند خود نیز به واردکنندگانی ماهر تبدیل شده اند.

آمارهای موجود حاکی از آن بود که ایرانیان سالانه حدود 8.1 میلیارد دلار پوشاک مصرف می کنند که نزدیک به 30 درصد آن یعنی 2.6 میلیارد دلار آن قاچاق است. با این حال به نظر می رسد بیشتر پوشاک عرضه شده در بازارهای کشورمان قاچاق می باشد به طوری که طبق برآورد های صورت گرفته واردات رسمی پوشاک 61 میلیون دلار ولی واردات قاچاق از مبادی غیررسمی عدد 3 میلیارد دلار در سال را به خود دیده است.
تمامی این آمارها این نکته را گوشزد می کند وزارت صنعت، معدن و تجارت و سایر دستگاهها و نهادهای متولی باید به انحای مختلف ورود قاچاق پوشاک به کشور را مدیریت و کنترل کنند تا واحدهای تولیدی یکی پس از دیگری به تعطیلی کشانده نشوند، هر چند مسئولین این وزارتخانه برنامه متعددی را برای این امر در نظر گرفته ولی آن چیزی که بیش از همه نمود دارد این است که اجرای این دستورالعمل ها و برنامه ها موفقیت آمیز نبوده است.
 
 چالش ها و موانع پیش روی جهش تولید در صنعت پوشاک
 
برای شکوفایی رونق و جهش تولید در صنعت پوشاک، وزارت صنعت با چالش ها و موانعی متعددی به شرح زیر مواجه است که هر چه سریعتر با همیاری همه مسئولین و نهادها باید این موانع رفع شوند.
 
ضعف دانش و عدم اشراف تصمیم گیران صنعت پوشاک

محمدجواد صدق آمیز، رئیس مرکز پژوهش های اتحادیه صنف پوشاک در گفتگویی اختصاصی با تیتر یک گفت: بدون هیچ شکی مهمترین مانع پیش روی صنعت پوشاک نداشتن دانش و عدم اشراف کافی تصمیم گیران صنعت پوشاک اعم از مسئولین دولتی و فعالان بخش خصوصی است.
 
 
وی افزود: به همین دلیل متاسفانه در سالیان اخیر کشورمان نتوانسته است که بازار داخلی را به بازاری فعال برای تولیدکنندگان و فعالان بخش خصوصی تبدیل کند، به عبارت دیگر هنوز نتوانسته ایم یک بازار باثبات قابل برنامه ریزی برای تولیدکنندگان ایجاد کنیم که عمده این امر به ضعف دانشی مسئولین تصمیم گیرنده بر می گردد.
 
رئیس مرکز پژوهش های اتحادیه صنف پوشاک اظهار کرد: بسیازی از مزیت ها و فرصت های که در دست خودمان است نیز با درگیری و رقابت های کورکورانه و اشتباه داخلی از بین رفته است و فعالان صنایع مختلف وقت زیادی را صرف کنش و واکنش با هم اتلاف می کنند به عنوان مثال همواره فعالین پوشاک با بخش خصوصی صنعت نساجی درگیر بوده و خود فعالان صنعت نساجی هم با بخش خصوصی صنایع پتروشیمی و کشاورزی برای تامین مواد اولیه خود درگیر است به عبارت دقیق تر هنوز به این باور نرسیده ایم که همه صنایع واحد یک کشور هستیم.
 
کمبود مواد اولیه  
 
بسیاری از تولیدکنندگان و فعالان بخش خصوصی در صنعت پوشاک همواره یکی از چالش های خود را دسترسی به مواد اولیه تولید عنوان می کنند به همین دلیل به نظر می رسد اگر دولت و وزارت صنعت راه چاره ای برای این امر اتخاذ نکند باید در بلندمدت شاهد افزایش بی رویه پوشاک قاچاق و تعطیلی یکی پس از دیگری کارخانه ها و واحدهای تولیدی باشیم و حتی در آینده ای نزدیک پوشاک خارجی بازار داخلی را به دست گرفته و پوشاک تولید داخل باید در انبارها بماند.
 
در همین خصوص حسین منیعی، یکی از تولیدکنندگان پوشاک در گفتگویی اذعان داشت: به دلیل نبود مواد اولیه، قطعا با مشکل مواجه خواهیم شد و اگر راهکاری برای این منظور اندیشیده نشود، سالهای آینده نیز مشکلات فعالین این صنف بیشتر می شود.
 
بالا بودن نرخ بهره تسهیلات بانکی
 
نه تنها واحدهای تولیدی صنف پوشاک بلکه تمامی واحدهای تولیدی از نرخ بالای تسهیلات بانکی و به صورت کلی عملکرد بانکها در حمایت از بخش های تولیدی ناراضی و خشمگین هستند ولی راه چاره دیگری نیز به جز دریافت این وام ها با نرخ بهره بالا ندارند و به اصطلاح دیگر می توان این روند را بازی دو سرباختی برای فعالان بخش خصوصی عنوان کرد.
 
 
در همین خصوص افسانه محرابی، مدیرکل دفتر صنایع نساجی و پوشاک وزارت صنعت، معدن و تجارت به دنیای اقتصاد گفت:  واحدهایی داریم که برای فعالیت به سرمایه در گردش نیاز دارند، اما نرخ بالای سود تسهیلات بانکی مانع از رغبت فعالان این بخش برای دریافت تسهیلات شده است.
 
وی با بیان اینکه سهم صنایع نساجی و پوشاک از تسهیلات بانکی با هدف رونق تولید ۶ درصد بود درحالی‌که سهم این بخش از کل صنعت ۱۱ درصد است، گفت: پیش‌بینی می‌شد حداقل ۱۱ درصد این تسهیلات به صنعت نساجی و پوشاک تخصیص داده شود، بالا بودن نرخ بهره بانکی  و نداشتن توجیه اقتصادی باعث شد استقبال چندانی از این تسهیلات نشود.
 
جولان کالای قاچاق در بازار داخلی
 
یکی از اصلی ترین موانع و چالش های صنعت پوشاک جولان کالاهای قاچاق در بازار داخلی و عدم برخورد جدی مسئولین امر با این کالاها هستند به طوری که معضل قاچاق صدمات و زیان های جبران ناپذیری را بر پیکره صنعت پوشاک وارد کرده است.
 
طبق گفته مشاور ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز، تنها 235 هزار فرصت شغلی در صنعت پوشاک داخلی به دلیل واردات قاچاق از بین رفته است.
 
در همین خصوص عضو کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی با انتقاد از اشباع بازار کشور با محصولات قاچاق، گفت: تولیدات داخلی با وجود کیفیت بالای محصولات خریداری ندارد و فروشندگانی که بیشتر اجناس مغازه آنها را کالاهای قاچاق پرکرده به‌دلیل کسب سودهای بیشتر کمتر به محصولات نساجی کشور گرایش دارند.
 
حجت الاسلام سید ناصر موسوی لارگانی پیرامون اینکه نبود حمایت و واردات بی‌رویه پارچه‌ها و محصولات بی‌کیفیت وابسته به نساجی بسیاری از کارخانه‌ها و واحدهای تولیدی اصفهان را با ورشکستگی و تعطیلی روبه‌رو کرده است، به تسنیم گفت: صنعت نساجی کشور برای جلوگیری از رکود و تعطیلی نیازمند حمایت جدی دولت و وزارت صنعت، معدن و تجارت است.
 
وی قاچاق گسترده پارچه از مرزهای کشور را مهم‌ترین معضل صنعت نساجی برشمرد و افزود: واردات غیرقانونی از این مبادی چرخ تولید بسیاری از کارخانه‌ها و واحدهای تولیدی نساجی را خوابانده و منجر به تعدیل و بیکاری بیش از هزاران کارگر شده است.
 
روح الله زمانی، یکی از تولید کنندگان پوشاک در گفتگو با باشگاه خبرنگاران با بیان اینکه در صنف پوشاک نیز قاچاق به صورت سازماندهی شده‌ای وجود دارد،گفت: هم اکنون پوشاک قاچاق به وفور در بازار وجود دارد اما نظارت چندانی بر آنها وجود ندارد و همین امر موجب اختلالاتی در تولیدات داخلی می شود.
 
وی افزود: متاسفانه به دلیل اینکه در جامعه ما  افرادی به صورت غیر قانونی پوشاک وارد می کنند تولیدکنندگان نمی توانند به خوبی در این صنعت فعالیت کنند و همین امر باعث عقب افتادگی تولیدکنندگان می شود.
 
این تولید کننده تشریح کرد: قاچاق به دلیل اینکه عوارض گمرکی ندارد مستقیم به دست فروشنده ها می رسد به همین دلیل بسیاری از فروشنده ها تمایل زیادی به استفاده از پوشاک قاچاق دارند و بسیار برایشان به صرفه است.
 
 
عرضه کالاهای کشف شده به بازار با اهمال سازمان اموال تملیکی
 
سازمان اموال تملیکی یکی از سازمان های زیرمجموعه وزارت امور اقتصادی و دارایی است که وظیفه نگهداری و فروش اموال دولتی را دارد. اموال مکشوفه قاچاق نیز از طریق این سازمان به فروش می رسد. 
 
با این حال سازوکارهای معیوب این سازمان همچون عدم شفافیت، صدور مجوزهای فروش، جریمه ناچیز قاچاقچیان و تمرکز بر درآمدزایی بیشتر موجب شده است این سازمان به راهی برای ورود کالاهای قاچاق به داخل کشور تبدیل شود.
 
نظام تامین اجتماعی
 
پرداخت بیمه تامین اجتماعی نیز همواره یکی از مشکلات بزرگ کارفرمایان صنعت پوشاک بوده است که این امر در روزهای اخیر و با توجه به شیوع بیماری کرونا و عدم فروش شب عید واحدهای تولیدی به اوج خود رسیده است. 
 
به همین دلیل مجید نامی، عضو هیات مدیره اتحادیه تولید و صادرات نساجی و پوشاک گفت: با توجه به شیوع ویروس کرونا و تعطیلی کامل بازارها در شب عید، انتظار می‌رود دولت با مهلت سه تا ۶ ماهه یا دریافت اقساطی مالیات‌ها، مالیات بر ارزش افزوده و پرداختی‌های بیمه تامین اجتماعی به یاری فعالان این صنف بپردازد.
 
از طرف دیگر بیمه تامین اجتماعی بسیاری از فعالان صنعت پوشاک را بیمه نمی کند که این امر با واکنش بسیاری از فعالان این حوزه روبرو شده است.
 
راهکارهای جهش تولید در صنعت پوشاک
 
بدون هیچ شکی راهکارهای فراوانی برای جهش تولید در صنعت پوشاک ایران وجود دارد که می تواند این امر را به سرانجام مطلوب برساند که در ادامه به برخی از آنها خواهیم پرداخت.
 
توسعه فروش اینترنتی پوشاک
 
فروش اینترنتی پوشاک خصوصا در وضعیت فعلی که مردم دیگر کمتر به بازار برای تهیه اقلام مراجعه می کنند، می تواند راه حلی مفید برای جهش تولید در این صنعت باشد ولی با این حال این امر خود با موانعی روبروست.
 
در همین خصوص محمدجواد صدق آمیز، رئیس مرکز پژوهش های اتحادیه صنف پوشاک در گفتگویی اختصاصی با تیتریک گفت: فروش اینترنتی صرفا به معنی تبلیغات و فروش محصولات در بستر وب نیست بلکه بستر اصلی توسعه فروش اینترنتی در کشور انبار مکانیزه، نظام تامین منظم، تامین اعتماد مردم و خریداران در حوزه تولید و عرضه و به صورت کلی یک نظام قابل اعتماد است نه این که صرفا با راه اندازی یک سایت و یا اپلیکیشن بگوییم به این مهم نائل شده ایم.
 
 
لزوم امحای کالای قاچاق
 
فروش اموال مکشوفه قاچاق در بازار داخلی در عمل به منزله عدم جلوگیری از روند ورود قاچاق کالا به کشور است. از این رو لازم است سازمان اموال تملیکی با قاچاقچیان به نحوی سختگیرانه تر برخورد کند و بعد از کشف محموله های قاچاق از ورود آنها به بازار داخلی جلوگیری نماید و آنها را به انحای مختلف امحا کند.
 
عدم توجه به موانع غیرتسهیلاتی صادرکنندگان
 
برای رفع موانع صادرکنندگان وزارت صمت همواره به اعطای مشوق های نقدی و تسهیلاتی به صادرکنندگان دل خوش بوده است این در حالی است که مشکلات زیادی سر راه صادرکنندگان وجود دارد که باید این وزاتخانه به رفع آنها توجه ویژه ای کند. از جمله این مشکلات و چالش ها می توان به نقل و انتقالات پولی و بانکی به دلیل تحریم های ظالمانه آمریکا علیه ایران اشاره کرد.
 
هر چند در حوزه بسته بندی پوشاک، عواراضی که به یکباره برای صادرات اعمال می شود و حتی در حمل و نقل آن نیز مشکلاتی وجود دارد.
 
علاوه بر این موارد رفع هر کدام از چالش ها، موانع و مشکلات که در گزارش بدان اشاره شد نیز می تواند به شکوفایی، رونق و جهش تولید در این صنعت اشتغالزای کشور بیانجامد.